Με το άρθρο 241 του Νόμου 5222/2025 του Εθνικού Τελωνειακού Κώδικα που δημοσιεύθηκε στην Εφημερίδα της Κυβερνήσεως στο φ. Α΄134/28-7-2025, τροποποιήθηκε το α΄εδ. της παρ.γ΄ του άρθρου 75 του Κώδικα φορολογίας περιουσίας ( Ν. 5219/2025, Α΄130) για την απαλλαγή από την φορολόγηση περιουσιών κατοίκων της Ελλάδος στους οποίους περιέρχεται από κληρονομιά κινητή περιουσία κληρονομούμενου ο οποίος απεβίωσε στο εξωτερικό.
Ειδικότερα πλέον προβλέπεται ότι,
«Με την καταβολή του κατ’ αποκοπή ποσού φόρου της παρ. 2 εξαντλείται κάθε φορολογική υποχρέωση του φυσικού προσώπου που έχει υπαχθεί στις διατάξεις του παρόντος για εισόδημα που προκύπτει στην αλλοδαπή και το φυσικό πρόσωπο απαλλάσσεται από τον φόρο κληρονομιάς ή δωρεάς για την κείμενη στην αλλοδαπή κινητή περιουσία που του περιέρχεται αιτία θανάτου ή δωρεάς αντίστοιχα.
Από τον φόρο κληρονομιάς ή δωρεάς στην Ελλάδα απαλλάσσεται η κείμενη στην αλλοδαπή κινητή περιουσία του, η οποία περιέρχεται σε τρίτον αιτία θανάτου ή δωρεάς.
Η ρύθμιση αυτή καταλαμβάνει και κληρονομίες θανόντων από 1.1.2020.
Στην 5ετία η απαιτούμενη διαμονή του κληρονομούμενου
Αν και η ίδια η διάταξη δεν αναφέρει ρητά τα 5 έτη στο άρθρο 206, η εφαρμογή της συνδέεται με την εναλλακτική φορολόγηση εισοδημάτων από το εξωτερικό η οποία απαιτεί γενικά ότι ο φορολογούμενος δεν ήταν φορολογικός κάτοικος Ελλάδας τα τελευταία πέντε (5) χρόνια πριν μεταφέρει τη φορολογική του κατοικία/υπαχθεί στο καθεστώς.
Η απαλλαγή καλύπτει κινητή περιουσία στο εξωτερικό ( μετρητά, χρηματοοικονομικά περιουσιακά στοιχεία, μετοχές, κ.λπ.) που περιέρχεται σε κληρονόμο ή τρίτον μέσω δωρεάς και αφορά μεταφορές χρημάτων που έχουν γίνει μόνο διατραπεζικά.
Έτσι, ενώ μέχρι σήμερα Έλληνες πολίτες είχαν απαλλαγή από την φορολόγηση αν Έλληνας κληρονομούμενος κάτοικος εξωτερικού είχε αποδεδειγμένη διαμονή στην αλλοδαπή τα τελευταία δέκα χρόνια της ζωής του, πλέον η απαλλαγή αυτή ανεξάρτητα ποσού, επέρχεται αν ο κληρονομούμενος είχε συνεχόμενη διαμονή στο εξωτερικό τα τελευταία πέντε χρόνια.
Η απαλλαγή αυτή εφαρμόζεται και στις περιπτώσεις επαγωγής της κινητής περιουσίας που έλαβαν χώρα από της 1-1-2020 ενώ δεν εφαρμόζεται για περιουσίες δημοσίων υπαλλήλων, στρατιωτικών και υπαλλήλων επιχειρήσεων που εδρεύουν στην Ελλάδα, εφόσον τα πρόσωπα αυτά εγκαταστάθηκαν στη αλλοδαπή λόγω της ιδιότητός τους, δηλαδή όταν η παραμονή τους στο εξωτερικό οφείλεται σε επαγγελματικούς λόγους.
Για την απαλλαγή τους οι κληρονόμοι θα πρέπει να αποδείξουν τη νόμιμη προέλευση των χρημάτων που πιστώθηκαν στους τραπεζικούς τους λογαριασμούς και κάθε αποδεικτικό της κατοικίας του θανόντος στα τελευταία πέντε χρόνια της ζωής του: φορολογικές δηλώσεις ( iris), utility bills,social security statements ενώ αν η προέλευση των χρημάτων τους εδράζεται σε δικαστική απόφαση (π.χ. επικύρωση διαθήκης- probate), αυτή θα πρέπει να θεωρείται με apostille.
Η μεταφορά κινητής περιουσίας (χρημάτων), από την παραπάνω αιτία δεν θεωρείται εισόδημα ως μετακίνηση κεφαλαίου αφού σε φορολόγηση υποβάλλονται μόνο τα εισοδήματα που προκύπτουν από εργασία, επενδύσεις ή επιχειρηματική δραστηριότητα και όχι η μεταβίβαση κινητής περιουσίας που προέρχεται από κληρονομιά.
Εξειδικευμένη αλλά συχνή και συνεπώς ενδιαφέρουσα είναι η περίπτωση κατά την οποία κάτοικος αλλοδαπής γεννημένος σε αυτήν από Έλληνα γονέα, αποβιώνει στην αλλοδαπή χωρίς μέχρι το τέλος της ζωής του να προέβη στην καταχώρισή του ως Έλληνα στο αρμόδιο ληξιαρχείο- προξενείο.
Στις περιπτώσεις αυτές οι ημεδαποί κληρονόμοι θα πρέπει να ενεργήσουν για την εξεύρεση και έκδοση μίας σειράς πιστοποιητικών προκειμένου να απαλλαγούν από την φορολόγηση της κινητής περιουσίας που απέκτησαν.
Πιστοποιητικά γέννησης και θανάτου του αποβιώσαντα, πενταετούς κατοικίας ή διαμονής αυτού στην αλλοδαπή, μεταθανάτια καταχώριση του κληρονομούμενου τόσο στο εξωτερικό όσο και στην Ελλάδα ως Έλληνα και μίας σειράς άλλων αποδεικτικών.
Το γραφείο μας έχοντας εμπειρία δεκαετιών, εξειδικευμένη γνώση και αξιόπιστους νομικούς συνεργάτες στο εξωτερικό, αναλαμβάνει ολόκληρη την διαδικασία για την νόμιμη μη φορολόγηση της κληρονομιάς και των πλέον σύνθετων περιπτώσεων περιουσιών που που αποκτώνται μέσω τραπεζικών λογαριασμών στην Ελλάδα από την αλλοδαπή.
Photo by Kelly Sikkema on Unsplash.
